Fed dự kiến cắt giảm lãi suất 2 lần vào cuối năm, liệu có phải "liều thuốc" cho "cơn đau suy thoái"?

Sự chia rẽ trong nội bộ

Cuộc họp của Ủy ban Thị trường mở Liên bang (FOMC) diễn ra ngày 16-17/9 đã chứng kiến quyết định cắt giảm lãi suất quỹ liên bang thêm 0,25 điểm phần trăm, đưa mức lãi suất về khoảng 4,00%-4,25%. Theo biên bản, gần như tất cả 19 thành viên FOMC, bao gồm cả những người không có quyền bỏ phiếu đều đồng tình rằng chính sách tiền tệ cần được nới lỏng hơn để ứng phó với sự suy giảm của thị trường lao động. "Rủi ro suy giảm đối với thị trường lao động đã tăng lên, trong khi rủi ro lạm phát tăng đã giảm bớt hoặc không tăng so với lần họp trước", biên bản nhấn mạnh.

Dù vậy, sự thiếu nhất quán nổi bật về "đường đi" của chính sách. Phần lớn thành viên cho rằng việc giảm lãi suất thêm 2 lần trong năm nay là hợp lý. Cụ thể, 10/19 thành viên ủng hộ thêm 2 lần cắt giảm từ nay đến cuối năm, theo sau là 1 lần trong năm 2026 và 1 lần nữa vào năm 2027, trước khi lãi suất ổn định ở mức khoảng 3%. Tuy nhiên, 9 thành viên khác chỉ dự kiến 1 lần hoặc không cắt giảm nào, phản ánh sự chia rẽ gần như đồng đều.

Điểm nổi bật là phiếu của Thống đốc Stephen Miran – người mới được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm gần đây. Ông là người duy nhất chống lại quyết định giảm 0,25 điểm phần trăm, ủng hộ mức cắt giảm mạnh tay hơn là 0,5 điểm phần trăm để bảo vệ thị trường lao động. "Hầu hết các thành viên đều nhận thấy việc điều chỉnh lãi suất sang khung trung lập hơn là phù hợp vì rủi ro giảm đối với việc làm đã gia tăng", biên bản ghi nhận nhưng cũng lưu ý một số ý kiến thận trọng hơn.

Đọc thêm: Chủ tịch Jerome Powell cảnh báo nền kinh tế Mỹ sẽ phải đối mặt với nhiều rủi ro khó lường

Tình trạng đình lạm có thể sẽ không diễn ra quá lâu

Mặc dù lo ngại về thị trường lao động là chủ đạo, biên bản cũng phản ánh sự cảnh giác với lạm phát vẫn dai dẳng trên mức mục tiêu 2% của Fed. "Một số thành viên lưu ý rằng xét theo một vài thước đo, các điều kiện tài chính phản ánh chính sách tiền tệ có thể không thắt chặt quá mức, và điều đó cho thấy cần phải thận trọng trong việc cân nhắc các thay đổi chính sách trong tương lai", tài liệu nêu rõ.

Thuế quan, chính sách nổi bật dưới thời Tổng thống Trump – cũng được thảo luận sôi nổi. Các thành viên đồng tình rằng thuế quan có thể đẩy giá cả tăng trong năm nay, nhưng sẽ không trở thành nguyên nhân gây lạm phát kéo dài. Điều này giúp giảm bớt lo ngại về tình trạng đình lạm khi giá cả gia tăng còn thị trường lao động lại đang dần suy yết. 

Tuy nhiên đây vẫn là yếu tố khiến một số quan chức kêu gọi cách tiếp cận "thận trọng" hơn trong việc cắt giảm lãi suất. Sự bất đồng nội bộ được biên bản mô tả như một cuộc tranh luận giữa hai phe, một bên, dẫn đầu bởi Miran, ưu tiên bảo vệ việc làm và không quá lo ngại về lạm phát. Trong khi phe còn lại nhấn mạnh rủi ro kỳ vọng lạm phát tăng cao hơn do các yếu tố bất ổn như thuế quan.

Sự “mù mịt thông tin” từ Chính phủ Mỹ

Tình hình càng thêm phức tạp khi Chính phủ Mỹ đang đóng cửa do hết ngân sách, dẫn đến trì hoãn các số liệu kinh tế quan trọng. Báo cáo việc làm tháng 9 bị hoãn, và dữ liệu giá tiêu dùng tiếp theo có thể bị ảnh hưởng. Nếu tình trạng này kéo dài đến cuộc họp FOMC tiếp theo ngày 28-29/10, các nhà hoạch định chính sách sẽ thiếu thông tin chủ chốt về lạm phát, việc làm và tiêu dùng để ra quyết định. 

Dù vậy, thị trường tài chính vẫn đặt cược gần như chắc chắn vào việc Fed cắt giảm thêm 0,25 điểm phần trăm ở tháng 10 và tháng 12.Chủ tịch Fed Jerome Powell, trong phát biểu sau cuộc họp tháng 9, khẳng định chính sách tiền tệ vẫn ở "mức độ hạn chế rõ ràng" và chưa cam kết cụ thể về các bước tiếp theo. Ông nhấn mạnh nhu cầu theo dõi chặt chẽ dữ liệu, nhưng biên bản cho thấy Fed đang nghiêng về việc sử dụng cắt giảm lãi suất như một công cụ quản lý rủi ro suy thoái.

Đọc thêm: 750.000 người mất việc sau khi chính phủ Mỹ chính thức đóng cửa từ 1/10

Cắt giảm lãi suất liệu có phải liều thuốc cho cơn đau suy thoái?

Fed đang đối mặt với tình thế tiến thoái lưỡng nan, không chỉ do bất đồng nội bộ mà còn vì bối cảnh kinh tế bất ổn. Brian Jacobsen, nhà kinh tế trưởng tại Annex Wealth Management, bình luận sau khi biên bản được công bố: "Có rất nhiều tranh cãi và bất đồng tại Fed. Quan điểm của họ phụ thuộc vào việc họ lo sợ rủi ro mà họ biết, khi có một thị trường lao động đang chậm lại". 

Ông nói thêm rằng: "Rủi ro đối với tăng trưởng đang gia tăng trong khi rủi ro đối với lạm phát vẫn giữ nguyên hoặc đang giảm. Nếu đợt cắt giảm tháng 9 là một đợt cắt giảm để quản lý rủi ro, thì khó có thể lập luận rằng họ không nên cắt giảm thêm vào tháng 10".

Với dự kiến thêm 2 lần cắt giảm trong năm nay, nhiều chuyên gia coi đây là "liều thuốc" cần thiết để ngăn chặn "cơn đau suy thoái", đặc biệt khi thị trường lao động cho thấy dấu hiệu yếu đi. Tuy nhiên, nếu lạm phát không giảm như kỳ vọng hoặc đóng cửa chính phủ kéo dài, Fed có thể phải đối mặt với áp lực lớn hơn. 

Liệu những động thái nới lỏng này có đủ để kích thích tăng trưởng mà không khơi dậy lạm phát? Câu trả lời sẽ dần rõ nét qua các cuộc họp sắp tới, nhưng biên bản tháng 9 đã khẳng định một điều rằng Fed đang sẵn sàng hành động để bảo vệ nền kinh tế Mỹ khỏi bờ vực suy thoái.