DeFi có còn là tự do tài chính?

Về Fold và CEO Will Reeves

Fold là một công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực Bitcoin rewards, được sáng lập bởi Will Reeves và Matt Luongo từ năm 2014, với phiên bản hoàn thiện nhất của sản phẩm ra mắt năm 2019.

Công ty hoạt động theo mô hình remote-first (không có trụ sở cố định), hiện có khoảng 22 nhân sự. Từ ngày thành lập đến nay, Fold luôn duy trì chính sách “stacking Bitcoin” — tích trữ BTC trong kho quỹ công ty.

Will Reeves, CEO kiêm đồng sáng lập, được biết đến như một trong những tiếng nói tích cực ủng hộ Bitcoin và DeFi, đồng thời thường xuyên lên tiếng bảo vệ các nguyên tắc open finance trước sức ép pháp lý và sự can thiệp từ tài chính truyền thống.

Bối cảnh DeFi trong sự áp đặt của các định chế tài chính

Các giao thức tài chính phi tập trung (DeFi) sẽ vượt qua những nỗ lực từ phía chính phủ và các tập đoàn nhằm áp đặt quy định tài chính truyền thống để biến chúng thành những “khu vườn có rào chắn”, theo Will Reeves — CEO kiêm đồng sáng lập công ty phần thưởng Bitcoin Fold.

Reeves chia sẻ với Cointelegraph rằng những đề xuất pháp lý yêu cầu DeFi phải tích hợp xác minh danh tính sinh trắc học ngay trong smart contract, hoặc các quy định theo mô hình tài chính truyền thống (TradFi), sẽ phản tác dụng — giống như những nỗ lực kiểm soát luồng thông tin trên internet trước đây.

Ông cũng cảnh báo rằng các chính phủ và định chế tài chính truyền thống sẽ dùng lợi ích của TradFi để kéo người dùng vào các hình thức lưu ký tập trung thông qua sản phẩm đầu tư truyền thống như quỹ ETF, vốn có nhiều ưu điểm so với việc tự nắm giữ crypto, chẳng hạn khả năng dùng làm tài sản thế chấp cho các khoản vay.

“Đây chỉ là một chương trong cuộc chơi, mà kết cục tất yếu sẽ là chiến thắng dành cho những mạng lưới mở. Theo thời gian, chúng sẽ thắng. Nhưng trên hành trình đó, chúng ta sẽ phải chứng kiến nhiều quy định và động thái được tạo ra chỉ để trì hoãn tiến trình,” Reeves nhấn mạnh.

Ông cho biết thêm, những định chế tài chính lâu đời đang thúc đẩy khung pháp lý siết chặt không phải để bảo vệ người dùng, mà để làm chậm đổi mới, trong khi họ âm thầm chuẩn bị bước chân vào thị trường crypto trong thập kỷ tới.

Tuy nhiên, theo Reeves, ưu tiên lớn nhất hiện nay để bảo vệ các giao thức tài chính mở khỏi nguy cơ tập trung hóa và sự lạm quyền của cơ quan quản lý chính là bảo vệ các nhà phát triển phần mềm mã nguồn mở khỏi trách nhiệm pháp lý.

Chính phủ và định chế tài chính “tiến vào” crypto

Khi các tổ chức tài chính truyền thống ngày càng mở rộng sự hiện diện trong crypto và đồng thời yêu cầu chính phủ siết chặt quản lý, những người ủng hộ quyền riêng tư và chủ quyền tài chính lo ngại rằng sự giám sát quá mức sẽ phá hủy các giá trị cốt lõi của crypto và DeFi.

DeFi được kỳ vọng sẽ dân chủ hóa tài chính, giúp “người không có ngân hàng” (unbanked) tiếp cận dịch vụ tài chính toàn cầu, chỉ cần một chiếc điện thoại và kết nối internet để chuyển giá trị, quản lý rủi ro trên một hệ thống mở và không biên giới.

Việc ép buộc kiểm tra danh tính do chính phủ phát hành hoặc triển khai các yêu cầu KYC trên DeFi bị giới phê bình đánh giá là đi ngược tinh thần permissionless, làm suy yếu tính phi tập trung, đồng thời làm gia tăng nguy cơ giám sát tài chính.

Nếu những điều này xảy ra, crypto và DeFi sẽ không còn khác biệt so với hệ thống tài chính truyền thống mà chúng vốn ra đời để thay thế — các nhà phê bình cảnh báo.